Installateurs kiezen massaal voor kunststof leidingsystemen vanwege de snelle montage, lagere kosten en uitstekende duurzaamheid. PEX- en meerlagenbuizen zijn eenvoudig te verwerken, bestand tegen corrosie en vorst, en ideaal voor vloerverwarming en sanitair. Ze besparen tijd op de bouwplaats en leveren betrouwbare prestaties.
De installatiebranche is sterk in beweging. Waar je vroeger vrijwel overal koperen of stalen leidingen tegenkwam, zie je nu steeds vaker kunststof alternatieven langskomen. En dat is niet zomaar een tijdelijke trend. Installateurs hebben ontdekt dat kunststof leidingsystemen – zoals PEX-leidingen en meerlagenbuizen – concrete voordelen bieden die zich direct vertalen naar een efficiëntere werkwijze en tevreden klanten.
In dit artikel nemen we je mee in de redenen waarom steeds meer vakmensen de overstap maken. Je leest wat de grootste pluspunten zijn, welke systemen beschikbaar zijn, en hoe je zelf aan de slag kunt met deze moderne leidingsystemen.
De opkomst van kunststof in de installatiewereld
Kunststof leidingsystemen zijn geen nieuwkomer meer. Al decennialang worden ze toegepast in sanitaire installaties en verwarmingssystemen. Wat wél nieuw is, is de snelheid waarmee ze het traditionele koper en staal vervangen. Dat heeft vooral te maken met de verbeterde kwaliteit, de groeiende beschikbaarheid van goede persfittingen, en het feit dat steeds meer installateurs zelf ervaring opdoen met de montage.
PEX-leidingen (cross-linked polyethyleen) en meerlagenbuizen zoals PE-Xb/Al/PE-Xb zijn tegenwoordig standaard in veel nieuwbouwprojecten. Ze worden ingezet voor drinkwaterinstallaties, cv-systemen en vloerverwarming. De eigenschappen van deze materialen maken ze geschikt voor uiteenlopende toepassingen, van kleine woningen tot grote utiliteitsprojecten.
Voordelen die tellen op de bouwplaats
Snelle en eenvoudige montage
Een van de grootste redenen waarom installateurs overstappen, is de montage. Kunststof leidingen zijn lichter dan koperen buizen en flexibeler dan staal. Je kunt ze gemakkelijk door spouwmuren trekken, rond hoeken leggen en met minder fittingen werken. Dat scheelt niet alleen tijd, maar ook materiaal.
Het werken met perssystemen zoals Uponor S-Press Plus of Wavin Tigris M5 zorgt ervoor dat je binnen enkele seconden een waterdichte verbinding maakt. Geen solderen, geen schroefdraad snijden, geen gasvlam op de bouwplaats. Gewoon kalibreren, ontbramen, fitting erop en persen. Klaar.
Duurzaam en onderhoudsarm
Kunststof leidingen zijn bestand tegen corrosie, wat een groot voordeel is ten opzichte van traditionele metalen buizen. Je hoeft je geen zorgen te maken over roest of aantasting door agressief water. Ook de levensduur is indrukwekkend: PEX-leidingen gaan makkelijk 50 jaar of langer mee, mits correct geïnstalleerd.
Daarnaast zijn ze minder gevoelig voor vorst. De materialen kunnen enigszins uitzetten zonder direct te barsten, wat vooral handig is in onverwarmde ruimtes of tijdens bouwvakverlof.
Kostenbesparing
Kunststof leidingsystemen zijn in aanschaf vaak voordeliger dan koper. Maar het grote verschil zit hem vooral in de arbeidstijd. Omdat de montage sneller gaat en je minder fittingen nodig hebt, bespaar je uren op een gemiddeld project. Voor installatiebedrijven betekent dit meer werk in minder tijd – en dus een gezondere marge.
Geschikt voor moderne systemen
Vloerverwarming is niet meer weg te denken uit nieuwbouw en renovaties. PEX-leidingen zijn daar bij uitstek geschikt voor: ze zijn flexibel genoeg om strak in bochten te leggen en kunnen hoge temperaturen aan zonder te vervormen. Ook voor lage-temperatuurverwarming, warmtepompen en duurzame installaties zijn deze systemen perfect toepasbaar.
Welke kunststof leidingsystemen zijn er?
Er zijn verschillende typen kunststof leidingen op de markt. Elk heeft zijn eigen kenmerken en toepassingsgebieden.
PEX-leidingen
PEX staat voor cross-linked polyethyleen. Het is een kunststof die door een chemisch proces extra sterk en hittebestendig is gemaakt. Er zijn verschillende varianten: PE-Xa, PE-Xb en PE-Xc. Voor de gemiddelde installateur maakt het verschil niet enorm veel uit, maar PE-Xb wordt vaak gebruikt in combinatie met persfittingen en is breed verkrijgbaar.
PEX-leidingen zijn ideaal voor drinkwater, cv-installaties en vloerverwarming. Ze zijn flexibel, licht en eenvoudig te monteren. Bij Installatie-shop.nl vind je onder andere het Uponor Uni Pipe Plus assortiment, dat geschikt is voor zowel sanitair als verwarming.
Meerlagenbuizen
Meerlagenbuizen combineren het beste van twee werelden: een binnenkant van PEX, een tussенlaag van aluminium en een buitenkant van PEX. Het aluminium zorgt ervoor dat de buis vormvast is en beter zijn vorm behoudt na buigen. Dit maakt ze iets makkelijker om mee te werken in strakke leidinginstallaties.
De Wavin Tigris meerlagenbuis bijvoorbeeld, is zeer populair onder installateurs vanwege de uitstekende kwaliteit en het brede assortiment aan compatibele persfittingen. Je kunt ze gebruiken voor zowel verwarmings- als drinkwaterinstallaties.
PE-leidingen
Naast PEX heb je ook PE-leidingen (polyethyleen), die vaak worden toegepast voor koudwatertoevoer, beregeningssystemen en drainage. Deze zijn niet cross-linked, maar wel zeer duurzaam en betaalbaar. Voor tuinbewatering en buitenleidingen zijn ze een uitstekende keuze.
Beste keuze: Uponor Uni Pipe Plus
Voor installateurs die op zoek zijn naar een betrouwbaar en veelzijdig leidingsysteem is de Uponor Uni Pipe Plus meerlagenbuis een topkeuze. Deze leiding combineert de flexibiliteit van PEX met de vormvastheid van een aluminiumlaag. Verkrijgbaar in verschillende diameters zoals 16 mm, 20 mm, 25 mm en 32 mm, is er voor elk project een passende oplossing. Het systeem werkt perfect samen met de Uponor S-Press Plus persfittingen en is geschikt voor drinkwater, cv en vloerverwarming.
Persgereedschap: onmisbaar bij kunststof leidingen
De overstap naar kunststof betekent ook dat je andere gereedschappen nodig hebt. Perssystemen zijn de standaard geworden bij het verbinden van PEX- en meerlagenbuizen. Hierbij gebruik je een handperstang of elektrische perstang om een fitting op de leiding te klemmen. Het resultaat is een waterdichte verbinding zonder soldeer of lijm.
Denk aan een handperstang voor kleinere projecten of een accu-aangedreven variant voor grotere klussen. Bij Installatie-shop.nl vind je verschillende gereedschappen zoals de Yato handperstang U-profiel en de Yato handperstang TH-profiel, geschikt voor 16, 20 en 25 mm buizen.
Verder heb je nodig:
- Buizensnijder: voor een rechte, schone snede. Bijvoorbeeld de Uponor Flex buiskniptang.
- Kalibrator: om de buis weer rond te maken na het snijden. Kijk naar de Yato kalibrator voor PEX 16–32 mm.
- Ontbramer: om bramen aan de binnenkant weg te halen. De Uponor MLC ontbramer combi is daar perfect voor.
- Buigveren: als je strakke bochten moet maken zonder te knikken. Er zijn inwendige en uitwendige varianten, zoals de Diamond buigveer 16 mm inwendig.
Dit gereedschap is een investering, maar betaalt zich snel terug door de tijdsbesparing en professionaliteit van je werk.
Montage in de praktijk: zo pak je het aan
De montage van kunststof leidingsystemen vraagt om een systematische aanpak. Hier volgt een stappenplan dat je op elk project kunt toepassen.
Stap 1: Meet en knip
Meet de benodigde lengte van de leiding en knip deze met een buizensnijder. Zorg voor een rechte snede, anders kan de fitting niet goed aansluiten.
Stap 2: Ontbraam en kalibreer
Gebruik een ontbramer om eventuele bramen aan de binnenkant te verwijderen. Daarna gebruik je een kalibrator om de buis weer perfect rond te maken. Dit is cruciaal voor een goede afdichting.
Stap 3: Schuif de fitting erop
Controleer of de fitting schoon en droog is. Schuif de fitting volledig op de buis tot aan de markering. Let op dat de O-ring goed op zijn plek zit.
Stap 4: Pers de verbinding
Plaats de perstang rondom de fitting en druk de handgrepen samen tot je een klik hoort (of de elektrische tang automatisch stopt). De verbinding is nu waterdicht.
Stap 5: Controleer
Inspecteer visueel of de persring gelijkmatig is aangebracht. Bij twijfel kun je een lektest uitvoeren voordat het systeem in gebruik wordt genomen.
Veelgemaakte fouten (en hoe je ze voorkomt)
Ook al lijkt de montage eenvoudig, er zijn een paar valkuilen waar vooral beginnende installateurs tegenaan lopen.
Niet ontbramen
Een braam aan de binnenkant kan ervoor zorgen dat de O-ring beschadigt of dat er weerstand ontstaat in de leiding. Altijd ontbramen, ook al lijkt de snede clean.
Te weinig inspectie
Niet elke persverbinding is zichtbaar na montage, bijvoorbeeld in een spouwmuur of onder een vloer. Controleer daarom altijd meteen of de persring volledig is aangebracht.
Verkeerde fitting gebruiken
Let op dat je de juiste fitting gebruikt voor het systeem. Uponor-fittingen passen niet op Wavin-buizen en vice versa. Check altijd de compatibiliteit.
Buizen te strak buigen
Ook al zijn PEX-buizen flexibel, ze kunnen alsnog knikken als je ze te scherp buigt. Gebruik buigveren om dit te voorkomen, vooral bij kleine diameters.
Waarom installateurs definitief de keuze maken
Na de eerste projecten met kunststof leidingsystemen maken veel installateurs de definitieve switch. De voordelen zijn niet alleen theoretisch, maar merkbaar in de praktijk. Minder materiaalkosten, snellere montage, minder klachten achteraf – het zijn allemaal factoren die bijdragen aan een prettiger werkproces.
Daarnaast wordt kunststof steeds vaker gespecificeerd door architecten en opdrachtgevers. Wie niet mee kan in deze ontwikkeling, loopt het risico om opdrachten mis te lopen. Investeren in kennis en gereedschap is daarom geen luxe, maar een slimme zakelijke beslissing.
Ook de duurzaamheid speelt mee. Kunststof leidingen zijn energie-efficiënt te produceren en hebben een lange levensduur. Voor klanten die waarde hechten aan een duurzame installatie, is dit een extra argument.
Combinatie met andere systemen
Een ander voordeel van kunststof leidingsystemen is dat ze goed te combineren zijn met andere installaties. Denk aan de aansluiting op een cv-ketel, warmtepomp of boiler. Met de juiste overgangsfittingen kun je probleemloos overgaan van kunststof naar koper of staal.
Ook voor tuinbewateringssystemen zijn kunststof leidingen ideaal. PE-leidingen worden al jaren gebruikt voor beregeningsinstallaties, en zijn bestand tegen UV-straling en temperatuurschommelingen. Als je een tuin of kas moet voorzien van water, zijn PE-buizen zoals de Bradas PE-leiding 16 mm een eenvoudige en betaalbare oplossing.
Persfittingen: het hart van het systeem
Zonder goede persfittingen kom je nergens. Deze fittingen zijn speciaal ontworpen om met een perstang verbonden te worden aan PEX- of meerlagenbuizen. Ze zijn verkrijgbaar in allerlei vormen: rechte koppelingen, T-stukken, kniekoppelingen en overgangsfittingen.
Voor wie met Uponor werkt, zijn de Uponor S-Press Plus persfittingen de standaard. Deze fittingen zijn betrouwbaar, breed verkrijgbaar en compatibel met het Uponor Uni Pipe Plus systeem. Je vindt ze in verschillende uitvoeringen, zoals de rechte koppeling, de T-stuk, en de kniekoppeling 90°.
Wie met Wavin Tigris werkt, kiest voor de Tigris M5 persfittingen. Deze zijn speciaal ontwikkeld voor meerlagenbuizen en bieden dezelfde betrouwbaarheid als Uponor. Denk aan de Wavin Tigris M5 rechte perskoppeling of de M5 T-stuk perskoppeling.
Kunststof in utiliteit en nieuwbouw
Niet alleen in woningen, ook in utiliteitsprojecten wint kunststof terrein. Denk aan kantoorgebouwen, zorgcomplexen en scholen. De voordelen qua montage en levensduur maken het een logische keuze voor grote projecten waar tempo en kwaliteit samenkomen.
Bovendien voldoen kunststof leidingsystemen aan alle relevante normen en keurmerken. Ze zijn geschikt voor drinkwater, hebben KIWA-certificering en voldoen aan de nieuwste eisen rondom hygiëne en veiligheid. Voor opdrachtgevers is dit een geruststelling.
Toekomstbestendig installeren
De installatiebranche verandert snel. Energietransitie, warmtepompen, hybride systemen – het vraagt om flexibele en duurzame oplossingen. Kunststof leidingsystemen passen perfect in deze ontwikkeling. Ze zijn geschikt voor lage-temperatuurverwarming, kunnen overweg met moderne ketels en warmtepompen, en zijn eenvoudig aan te passen als de installatie in de toekomst wordt uitgebreid.
Wie nu investeert in kennis en gereedschap voor kunststof leidingen, is klaar voor de toekomst. Het is niet alleen een kwestie van meegaan met de tijd, maar ook van slimmer werken en je klanten een betere service bieden.
De 5 meest gestelde vragen
Zijn kunststof leidingen net zo duurzaam als koper?
Ja, PEX- en meerlagenbuizen gaan minstens 50 jaar mee en zijn bestand tegen corrosie, vorst en hoge temperaturen. Ze voldoen aan alle keurmerken en zijn geschikt voor drinkwater, verwarming en sanitair.
Kan ik kunststof leidingen zelf monteren?
Met het juiste gereedschap en kennis kun je als vakman zelf aan de slag. Een buizensnijder, kalibrator, ontbramer en perstang zijn voldoende. Veel systemen zoals Uponor en Wavin bieden duidelijke instructies.
Welke fittingen heb ik nodig voor PEX-leidingen?
Dat hangt af van het merk. Voor Uponor gebruik je S-Press Plus persfittingen, voor Wavin Tigris de M5-fittingen. Controleer altijd of fitting en buis compatibel zijn om lekkages te voorkomen.
Zijn kunststof leidingen geschikt voor vloerverwarming?
Absoluut. PEX-leidingen zijn bij uitstek geschikt voor vloerverwarming. Ze zijn flexibel, hittebestendig en eenvoudig te leggen in strakke lussen onder de vloer. Uponor biedt hiervoor complete systemen.
Wat is het verschil tussen PEX en meerlagenbuis?
PEX is volledig kunststof, meerlagenbuis heeft een aluminiumlaag in het midden. Dit maakt meerlagenbuis vormvaster, wat handig is bij strakke leidinginstallaties. Beide zijn geschikt voor verwarming en sanitair.